مقالات

نحوه استفاده و عوارض اسپری سالبوتامول

اسپری سالبوتامول

اسپری استنشاقی سالبوتامول در تسکین علائم آسم و بیماری مزمن انسدادی ریه (COPD) مانند سرفه کاربرد دارد. در این مقاله به تفصیل راجع به این اسپری صحبت خواهیم کرد.

 

درباره اسپری استنشاقی سالبوتامول

اسپری سالبوتامول (Salbutamol inhaler) برای تسکین علائم آسم و بیماری مزمن انسدادی ریه (COPD) مانند سرفه، خس خس سینه و احساس تنگی نفس استفاده می شود. اسپری سالبوتامول با شل کردن عضلات مجاری تنفسی ریه ها، برای آسان تر شدن تنفس و کمک به سرفه استفاده می شود. سالبوتامول به صورت اسپری استنشاقی عرضه می شود. اسپری های استنشاقی سالبوتامول معمولا آبی رنگ هستند. گاهی اوقات برای افرادی که به درستی قادر به استفاده از سالبوتامول نیستند، دارو به صورت قرص، کپسول یا شربت استفاده می شود. همچنین می توان از نبولایزر برای استفاده از دارو استفاده کرد. اما فقط در صورتی که آسم یا بیماری مزمن انسدادی ریه (COPD) شدید باشد. نبولایزر دستگاهی است که شما کمک می کند تا دارو را به صورت غبار با استفاده از ماسک یا قطعه دهانی، تنفس کنید. می توانید در بیمارستان از نبولایزر استفاده کنید یا یک دستگاه خانگی برای کنترل شرایط خود داشته باشید. تهیه سالبوتامول فقط با نسخه پزشک ممکن است.

استفاده از اسپری سالبوتامول در صورت تجویز پزشک، داروساز یا پرستار ایمن بوده و عوارض جانبی کمی دارد. اسپری استنشاقی سالبوتامول به عنوان یک داروی تسکین دهنده شناخته می شود زیرا در صورت نیاز به تسکین سریع مشکلات تنفسی و سرفه کمک می کند. در بیشتر موارد یک داروی استنشاقی دیگر برای پیشگیری از علائم به شما ارائه می شود که باید هر روز از آن استفاده کنید. در صورتی که بیش از ۳ مرتبه در هفته به استفاده در اسپری سالبوتامول خود نیاز دارید نشانه ای از خوب کنترل نشدن مشکل تنفسی شما است. در این مورد با پزشک، داروساز یا پرستار خود صحبت کنید. استفاده از سالبوتامول در دوران بارداری یا شیردهی خطری ندارد. نام های تجاری این محصول Ventolin، Airomir، Asmalal، Easyhaler، Pulvinal، Salamol، Easi-Breathe و Salbulin است.

 

چه افرادی می توانند یا نمی توانند سالبوتامول مصرف کنند؟

بزرگسالان و کودکان در هر سنی می توانند برای تسکین علائم COPD و آسم مانند سرفه و خس خس سینه از اسپری سالبوتامول استفاده کنند. استفاده از سالبوتامول برای بعضی از افراد مبتلا به بعضی از بیماری ها مناسب نیست.

در شرایط زیر قبل از شروع به مصرف سالبوتامول با پزشک خود مشورت کنید:

۱.سابقه حساسیت دارویی نسبت به سالبوتامول یا داروهای دیگر

۲.مصرف سایر داروهای قابل خرید بدون نسخه، داروهای گیاهی یا مکمل ها

پیشنهادی  سنگ های کلیه و مجاری ادراری

۳.ابتلا به یک اختلال گوارشی نادر و ارثی به نام عدم تحمل گالاکتوز، نقص Lapp lactase یا سوء جذب گلوکز گالاکتوز – زیرا بسیاری از محصولات سالبوتامول حاوی لاکتوز هستند. در این شرایط لاکتوز مصرف نکنید.

۴.در صورت عدم تحمل لاکتوز، میزان بسیار کم لاکتوز موجود در محصولات سالبوتامول، مشکلی برای شما ایجاد نمی کند.

 

نحوه و زمان استفاده از اسپری سالبوتامول

فقط در صورت نیاز از سالبوتامول استفاده کنید. این زمان نیاز استفاده از اسپری سالبوتامول می تواند در هنگام بروز علائمی مانند سرفه، خس خس سینه، تنگی نفس و تنگی قفسه سینه و برای تسکین آنها باشد. این نیاز همچنین شامل فعالیت هایی است که باعث تنگی نفس می شوند، مانند بالا رفتن از پله یا ورزش. در صورت استفاده از سالبوتامول طی چند دقیقه تفاوت آن را مشاهده خواهید کرد.

استفاده معمول بزرگسالان و کودکان برای استفاده از اسپری سالبوتامول بدین صورت است که در صورت نیاز به استفاده، از ۱ یا ۲ پاف (اسپری) سالبوتامول، حداکثر تا ۴ مرتبه استفاده در هر ۲۴ ساعت (بدون توجه به اینکه هر مرتبه ۱ یا ۲ پاف استفاده می کنید.). گاهی اوقات از سالبوتامول برای پیشگیری از بروز علائم تنفسی استفاده می شود. این امر می تواند مربوط به تحریکاتی مانند ورزش یا قرارگیری در کنار حیوانات خانگی باشد. در این شرایط نیز دوز مصرفی معمول ۱ یا ۲ پاف است.

در صورتی که در هر ۲۴ ساعت بیش از ۴ مرتبه از دستگاه استنشاقی خود استفاده می کنید ممکن است به این معنی باشد که مشکل شما در حال بدتر شدن بوده و شما نیاز به درمان متفاوتی دارید. به احتمال زیاد عوارض جانبی مانند افزایش ضربان قلب، لرزش، عصبی شدن و سر درد را تجربه خواهید کرد.

در صورت نیاز به استفاده از دستگاه استنشاقی بدین صورت، برای مراجعه به پزشک، داروساز یا پرستار وقت بگیرید: بیش از ۴ مرتبه در ۲۴ ساعت، بیش از ۲ روز در هفته و در نیمه شب و حداقل هفته ای یک مرتبه

 

نحوه استفاده از در حین حمله آسم

در حین یک حمله ناگهانی آسم می توانید از دستگاه استنشاقی خود بیشتر و حداکثر تا ۱۰ پاف استفاده کنید. ۳۰ ثانیه صبر کرده و پس از اسپری هر دوز دستگاه استنشاقی را تکان دهید. این دوز را می توانید ۱۰ دقیقه بعد تکرار کنید.

 

در شرایط زیر فورا با اورژانس تماس بگیرید

تلاش برای تنفس کردن
بروز علائم آسم که بهبود نمی یابند.

حملات آسم که خیلی سریع بدتر می شوند.

برای درمان حملات شدید آسم می توانید سالبوتامول را از طریق نبولایزر استفاده کنید. نبولایزر دستگاهی است که دارو را به صورت غبار و از طریق ماسک صورت ارائه می کند. این وسیله احتمالا توسط پزشک در اختیار شما قرار می گیرد.

 

در صورت استفاده زیاد از سالبوتامول چه اتفاقی می افتد؟

در صورت استفاده بیش از حد از دستگاه استنشاقی ممکن است دچار ضربان قلب سریع تر از حالت طبیعی و لرزش شوید. این عوارض به شرطی که درد قفسه سینه نداشته باشید، خطرناک نیستند. آنها معمولا طی ۳۰ دقیقه یا حداکثر تا چند ساعت از بین می روند.

پیشنهادی  تاریخچه طب اورژانس

نحوه استفاده از اسپری سالبوتامول

اسپری استنشاقی سالبوتامول به سرعت اثر می کند تا تنفس راحت تری داشته باشید. نحوه استفاده از اسپری های استنشاقی مانند سالبوتامول دشوار بوده و اشتباه در استفاده از آن منجر به عدم دریافت داروهای مورد نیاز توسط ریه ها می شود. قبل از مصرف اسپری سالبوتامول جهت دریافت اطلاعات موردنیاز، بروشور موجود در داخل بسته بندی را مطالعه کنید. این بروشور اطلاعات و نمودارهایی در مورد نحوه استفاده از اسپری سالبوتامول، نحوه تمیز نگه داشتن آن و مدت زمان استفاده از آن قبل از جایگزینی را ارائه می کند. بسیار مهم است که از اسپری استنشاقی خود به درستی استفاده کنید. دلیل این امر دریافت میزان مناسب سالبوتامول توسط ریه ها و بیشترین بهره مندی از آن است. برای بهره مندی بیشتر از اسپری سالبوتامول، باید به طور مرتب نحوه استفاده از آن را کنترل کنید. در صورتی که از درست بودن نحوه استفاده از اسپری سالبوتامول مطمئن نیستید یا یک سال است که این روش را کنترل نکرده اید، از پزشک، داروساز یا پرستار خود بخواهید که استفاده از آن را کنترل کند.

 

استفاده از اسپیسر با دستگاه استنشاقی

در صورتی که استفاده از دستگاه استنشاقی برای شما یا فرزندتان دشوار است، پزشک می تواند استفاده از اسپیسر را توصیه کند. اسپیسر یک ظرف بزرگ فلزی یا پلاستیکی با دهانه و حفره مخصوص استنشاق است. هنگامی که از اسپیسر به همراه دستگاه استنشاقی استفاده می شود، ورود مقدار مناسب سالبوتامول به ریه ها آسان خواهد شد. استفاده از اسپیسرها به ویژه برای مصرف سالبوتامول توسط خردسالان بسیار مفید است. پزشک، داروساز یا پرستار می تواند نحوه استفاده از اسپیسر را به شما نشان دهد.

 

عوارض جانبی اسپری سالبوتامول

در صورت استفاده صحیح از اسپری سالبوتامول، این دارو بسیار ایمن و موثر بوده و عوارض جانبی مصرف آن بسیار کم است.

 

عوارض جانبی شایع اسپری سالبوتامول

بیش از ۱ نفر از هر ۱۰۰ نفر پس از مصرف ۱ یا ۲ پاف از اسپری استنشاقی خود دچار عوارض جانبی زیر می شوند:

احساس لرزش
ضربان قلب سریع بدون درد قفسه سینه (برای مدتی کوتاه)
سر درد
گرفتگی عضلات

این عوارض خطرناک نبوده و با عادت بدن به مصرف سالبوتامول به تدریج بهبود می یابند. در صورتی که موارد فوق یا عوارض جانبی دیگر آزاردهنده بوده یا از بین نرفت با پزشک یا داروساز خود مشورت کنید.

 

واکنش آلرژیک جدی بدنبال مصرف سالبوتامول

ممکن است مصرف سالبوتامول باعث یک واکنش آلرژیک جدی مانند آنافیلاکسی (Anaphylaxis) شود.

در صورت بروز شرایط زیر با اورژانس تماس گرفته و یا به بخش اورژانس بیمارستان مراجعه کنید:

-ایجاد بثورات پوستی که ممکن است خارشی، قرمز رنگ، متورم، شبیه تاول یا باعث لایه لایه ای شدن پوست شود.

-ایجاد مشکل در تنفس یا صحبت کردن

-ایجاد تورم در دهان، صورت، لب ها، زبان یا گلو

در صورت بروز موارد فوق ممکن است یک واکنش آلرژیک جدی تجربه کرده و نیاز به درمان فوری در بیمارستان داشته باشد. موارد اشاره شده همه عوارض جانبی مصرف اسپری سالبوتامول نیستند. برای دسترسی به فهرست کامل عوارض جانبی این دارو، به بروشور داخل بسته آن مراجعه کنید. می توانید با استفاده از طرح ایمنی کارت زرد هرگونه عارضه جانبی مشکوک را گزارش دهید.

پیشنهادی  واکسن آنفلوانزا چقدر موثر است؟

 

نحوه کنار آمدن با عوارض جانبی

در صورت بروز عوارض جانبی می توان اقدامات زیر را انجام داد:

احساس لرزش: بررسی کنید که برای تسکین علائم آسم یا بیماری مزمن انسدادی ریه (COPD)، مانند سرفه، به ۱ پاف یا ۲ پاف از اسپری سالبوتامول نیاز دارید. در صورت نیاز به ۲ پاف، مطمئن شوید که لرزش ایجاد شده پس از مدت کوتاهی از بین می رود.

ضربان قلب سریع بدون درد قفسه سینه (برای مدتی کوتاه) – اطمینان حاصل کنید که بیش از دوز تجویز شده از دارو استفاده نمی کنید. در صورت بروز منظم این شرایط با پزشک یا پرستار خود صحبت کنید، زیرا ممکن است به بررسی درمان نیاز باشد. همچنین ممکن است نیازی به مصرف سالبوتامول به دفعات زیاد نباشد.

سر درد: استراحت کرده و مایعات فراوان بنوشید. الکل زیادی مصرف نکنید. از داروساز بخواهید تا به شما یک مسکن توصیه کند. این سر دردها معمولا پس از یک هفته مصرف سالبوتامول برطرف خواهند شد. در صورتی که این سر دردها بیش از یک هفته طول کشیده یا بدتر شدند با پزشک خود صحبت کنید.

گرفتگی عضلات: در صورتی که دچار درد عضلانی غیر معمولی هستید که ناشی از ورزش یا کار سخت نباشد، با پزشک خود صحبت کنید.

سالبوتامول و بارداری

به طور کلی استفاده از سالبوتامول در دوران بارداری و شیردهی ایمن در نظر گرفته می شود. بعضی از خانم ها با مصرف آن متوجه می شوند که آسم آنها در دوران بارداری بهبود یافته است. همچنین بعضی از افراد تاثیری حس نکرده و یا بیماری در بعضی از آنها بدتر می شود. در صورت بارداری پزشک خود را مطلع کنید. به احتمال زیاد در صورت ابتلا به آسم پزشک به شما توصیه می کند که استفاده از دستگاه استنشاقی خود را ادامه دهید. همچنین پزشک می تواند در مورد نحوه کنترل آسم در دوران بارداری به شما مشاوره دهد. خطرات حملات جدی آسم در دوران بارداری بسیار بدتر از خطرات استفاده از سالبوتامول است. بروز حملات آسم در دوران بارداری می تواند از دریافت اکسیژن کافی توسط کودک جلوگیری کند.

سالبوتامول و شیردهی

ممکن است مقادیر کمی از سالبوتامول به شیر مادر منتقل شود. به طور کلی می توان از اسپری سالبوتامول در دوران شیردهی استفاده کرد. مقدار داروی منتقل شده به شیر مادر کم بوده و بعید است آسیبی به کودک برساند. به منظور ایمنی، در صورت تلاش برای باردار شدن، بارداری یا شیردهی پزشک خود را مطلع کنید.

 

احتیاط در مصرف داروهای دیگر

مصرف بعضی از داروها در عملکرد سالبوتامول تداخل ایجاد می کند. در صورت مصرف سایر داروهایی که به خوبی با سالبوتامول ترکیب نمی شوند، پزشک در مورد مزایای مصرف آنها نسبت به خطرات تصمیم گیری می کند.

ترکیب سالبوتامول با داروهای گیاهی و مکمل ها

هیچ مشکل شناخته شده ای در مورد مصرف داروهای گیاهی و مکمل ها به همراه سالبوتامول وجود دارد. در صورت مصرف داروی دیگری از جمله داروهای گیاهی، ویتامین ها یا مکمل ها، داروساز یا پزشک خود را مطلع کنید.

 

 

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *